نوار نقاله شیبدار چیست؟
نوار نقاله شیبدار (Inclined Conveyor) هر زمان که نیاز باشد بار از یک تراز به ترازی بالاتر یا پایینتر منتقل شود بهکار میرود. برخلاف نوار افقی، در مسیر شیبدار نیروی وزن میکوشد بار را به سمت پایین سُر دهد؛ به همین دلیل طراحی تسمه و سطح آن باید این نیرو را مهار کند.
راهکارهای جلوگیری از لغزش
- تسمهٔ پرهدار (Cleated): پرههای عرضی که بار را پلهپله بالا میبرند.
- دیوارهٔ کناری آکاردئونی (Sidewall): برای حمل مواد فله در شیبهای تند.
- سطح آجدار یا شِورون: افزایش اصطکاک برای محصولات بستهبندیشده.
زاویهٔ کاری
تسمهٔ صاف معمولاً تا حدود ۱۸ درجه کار میکند، اما با پره و دیوارهٔ کناری میتوان زاویه را تا ۴۵ درجه و حتی نزدیک به عمودی رساند. انتخاب زاویه به نوع بار، چسبندگی و اصطکاک سطحی مواد بستگی دارد. هرچه شیب تندتر باشد، نیاز به مهار قویتر و گاه پوشش لاستیکی روی پرهها بیشتر میشود.
کاربردها و نکات طراحی
نوار شیبدار در بارگیری کامیون، تغذیهٔ سیلوها و مخازن، خطوط بستهبندی، صنایع غذایی، بازیافت و معادن کاربرد دارد. در طراحی باید به ارتفاع نهایی، طول افقی موجود، نقاط بارگیری و تخلیه و توان موتور دقت کرد. صنعت کاران پیشرو نوار شیبدار را با تسمهٔ مناسب و شاسی قابل تنظیم ارتفاع و زاویه میسازد تا انتقال بدون ریزش و با راندمان بالا انجام شود.
نکات فنی در طراحی شیب
در نوار شیبدار، توان موتور باید افزون بر مقاومت اصطکاکی، نیروی لازم برای بالا بردن وزن بار در ارتفاع را نیز تأمین کند؛ به همین دلیل موتور و گیربکس آن معمولاً قویتر از نمونهٔ افقی همظرفیت است. در شیبهای تند، نصب ترمز یا گیربکس خودقفلکن (Back-stop) ضروری است تا هنگام قطع برق، بار بهسمت پایین سُر نخورد. همچنین نقاط بارگیری و تخلیه باید بهگونهای طراحی شوند که بار بهنرمی روی پرهها بنشیند و در نقطهٔ تخلیه بهطور کامل رها شود؛ رعایت این نکات از پاشش بار و فرسایش زودرس تسمه جلوگیری میکند.